Voor huisartsen, apothekers en gynaecologen
De overgang werd jarenlang gezien als een ‘natuurlijk proces’ waar geen ingrijpen op mogelijk is. In de richtlijnen werd daarom tot 2012 vermeld dat er geen medische behandeling nodig is. Inmiddels zijn de richtlijnen veranderd en wordt voor opvliegers en nachtzweten het aanvullen van de ontbrekende hormonen als eerste keuze een hormonale behandeling aangeraden. Helaas weten veel artsen echter nog te weinig van wat er allemaal samenhangt met de overgang. Wij zijn bovendien van mening dat de Nederlandse richtlijnen achterlopen; in andere landen worden al veel meer klachten (h)erkend als overgangsklachten dan in Nederland en zijn de behandelmogelijkheden ook veel ruimer.
Gemankeerde informatie leidt tot angst
Door een verkeerd geïnterpreteerd WHO onderzoek (Women's Health Initiative) dat in 2002 werd gepubliceerd, is weerstand en angst tegen vrouwelijke hormonen ontstaan, die voortduurt tot op de dag van vandaag. De conclusie dat hormonen borstkanker veroorzaken, werd destijds zo breed uitgemeten in de pers dat het niemand is ontgaan. De rectificatie van de foutieve conclusies uit het onderzoek heeft echter zo weinig publiciteit gehad dat de misverstanden tot op de dag van vandaag blijven voortbestaan. Ook zijn er ondertussen heel veel nieuwe onderzoeken gedaan, waar uit naar voren komt dat lichaamsidentieke hormoonsuppletie niet tot nauwelijks risico's met zich meebrengen. Maar er zijn ook onderzoeken waar synthetische hormonen zijn gebruikt, waarbij bij het gebruik ervan wel risico's zijn ontdekt. De resultaten van deze onderzoeken worden ook gebruikt voor bijvoorbeeld bijsluiters van de lichaamsidentieke hormonen ('het zijn toch allemaal hormonen'.)
Lees hier een onderzoek dat de resultaten van de Women’s Health Initiative studie bekritiseert. Op deze pagina wordt de essentie van dit onderzoek samengevat.
Alternatieve oplossingen
De meeste artsen wilden desondanks de klachten waar vrouwen zich mee meldden niet negeren. Met de middelen die wel beschikbaar waren is geprobeerd klachten te verlichten en kwaliteit van leven te verbeteren. Veel artsen gebruiken de volgende middelen om overgangsklachten te behandelen:
- Anticonceptiepil (vaak tot de leeftijd van 50 jaar)
- Slaapmiddelen
- Kalmeringsmiddelen
- Antidepressiva / SSRI's
- Statines
- Medicijnen om hartkloppingen te onderdrukken
Nieuwe inzichten
Het natuurlijke proces waarin de vruchtbaarheid van de vrouw afneemt en stopt doordat haar eitjesvoorraad op raakt, heeft tot gevolg dat de geslachtshormonen Oestrogeen, Progesteron en Testosteron in het vrouwenlichaam steeds minder geproduceerd worden.
Deze geslachtshormonen blijken naast het regelen van de cyclus van de vrouw, nog circa 400 andere biologische functies in het lichaam van de vrouw aan te sturen. Het wegvallen van deze hormonen leidt als gevolg tot een breed scala aan functieverlies. Veel van de hormoonreceptoren bevinden zich in de hersenen en veel van de klachten die dames ervaren houden verband met mentale toestand, stemming en geheugen.
Daarnaast hebben veel slijmvliezen baat bij vooral oestrogeen. Anders gezegd droogt door het wegvallen van hormonen het lichaam uit en gaat het een versneld verouderingsproces in. Er treden meer ontstekingen op en door het uitdrogen van slijmvliezen ontstaan allerlei problemen. Van blaasontstekingen die op deze leeftijd ineens weer regelmatig de kop opsteken, via het ontstaan van gewrichtsklachten tot een brandende mond, tinnitus en zelfs doofheid. De lijst klachten staat vol verrassingen!
De complete lijst klachten die samenhangt met het wegvallen van hormonen is hier te vinden.
Daarom zijn onze doelen:
- Artsen motiveren zich te (blijven) verdiepen in laatste updates rondom de overgang en behandelmethodes;
- Arts-opleidingen motiveren om recentere wetenschappelijke informatie op te nemen in het opleidingsprogramma;
- De richtlijnen voor behandeling van de (peri)menopauze met lichaamsidentieke hormonen te optimaliseren naar buitenlands voorbeeld.
Deze pagina wordt binnenkort uitgebreid met meer informatie voor artsen, apothekers en gynaecologen.